Connect with us

Sağlık Haberleri

Rahim Ağzı kanserinde dikkat edilmesi gerekenler

Rahim ağzı kanseri dünyada ve ülkemizde en sık görülen jinokolojik kanserlerin başında gelmektedir. Rahim ağzı kanseri nedenleri arasında çok …

Published

on

Rahim ağzı kanseri dünyada ve ülkemizde en sık görülen jinokolojik kanserlerin başında gelmektedir. Rahim ağzı kanseri nedenleri arasında çok sayıda doğum yapmak, erken yaşta cinsel ilişkiye girmek ve sigara içmek sıralanabilir. Bunun yanı sıra ileri evreye kadar şikayet oluşturmayan rahim ağzı kanserinde en önemli risk faktörü olarak HPV virüsü yer almaktadır. Rahim ağzı kanserinde riski azaltmak için düzenli smear ve HPV tarama testi yaptırmak hastalığın erken evrede tespit edilmesine ve tedavide başarıya ulaşılmasına olanak sağlamaktadır.Yeni Yüzyıl Üniversitesi Gaziosmanpaşa Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum bölümünden Dr. Öğt. Üyesi Şefik Gökçe ‘ Rahim Ağzı Kanseri Hakkında’ merak edilenleri cevapladı.

Rahim ağzı (serviks) kanseri nedir?

Rahim ağzı kanseri, rahim ağzının vajinaya bağlanan alt kısmı olan rahim ağzındaki hücrelerde meydana gelen bir kanser türüdür. Rahim ağzı kanseri, tespit edilmezse veya tedavi edilmezse hayatı tehdit edici olabilir. Genel olarak 30 ila 45 yaşları arasındaki cinsel açıdan aktif kadınları etkiler.

Rahim ağzı kanseri belirtileri nelerdir?

Rahim ağzı kanseri genellikle ileri evrelere kadar semptomlara neden olmaz. Rahim ağzı kanseri ile ilişkili semptomlar; Adet dönemleri arasında, cinsel ilişkiden sonra, pelvik muayeneden sonra veya menopoz sonrası kanama gibi anormal kanama bulguları, miktar, renk veya koku bakımından olağan olmayan akıntı, daha sık idrara çıkma, pelvik ağrı, ağrılı idrara çıkma.

Rahim ağzı kanseri nedenleri?

Rahim ağzı kanseri oluşumunda HPV (Human Papilloma Virus) rol oynamaktadır. HPV, cinsel yolla bulaşan bir virüstür. HPV’nin 100’den fazla çeşidi vardır. Bazı HPV çeşitleri üreme organı etrafında siğiller yaparken, bazıları da vulva, vajina, penis, makat, dil ve bademciklerde görülen kanserlere yol açmaktadır. Her HPV kapan insanda kanser gelişmez. Rahim ağzı kanserine yol açan HPV türlerinin en sık görülen tipleri; 16 ve 18’dir. (Dünya genelindeki rahim ağzı kanserlerinin yaklaşık 70’inden sorumludurlar). Rahim ağzı kanseri için risk faktörleri şunlardır:

  • Birden fazla cinsel partnere sahip olmak veya partnerinin birden fazla cinsel partneri olması hastalık için risk faktörüdür. Evli çiftlerde bireylerden birinin fazla partneri olması da hastalık riskini artırır.
  • Erken yaşta cinsel aktiviteye başlamak riski artırır.
  • İlk doğumunu 17 yaşından önce gerçekleştirmiş kadınlarda ve çok sayıda doğum yapmış kadınlarda serviks kanseri riski artar.
  • C vitamini ve A vitamini eksikliğinde daha sık izlenmiştir.
  • Yapılan araştırmalarda doğum kontrol haplarını uzun yıllar kullananlarda rahim ağzı kanserinin daha sık ortaya çıktığı gözlenmiştir.
  • Sigara pek çok kanser türünün oluşumunda olduğu gibi rahim ağzı kanserinin gelişmesinde de risk faktörleri arasındadır.
  • Bağışıklık sistemi ile ilgili bozukluklar rahim ağzı kanserine yatkınlığı artırır.
  • Bir diğer risk faktörü cinsel yolla geçen klamidya, bel soğukluğu, sfiliz ve HIV gibi enfeksiyonlardır. Bu hastalıkları geçirenlerde serviks kanserine yatkınlık oluşur.
  • Annede veya kız kardeşlerde rahim ağzı kanseri olması rahim ağzı kanseri riskini artırır.
  • HPV’nin bu tiplerine karşı aşı geliştirilmiştir. Aşı yaptırmayanlar risk altındadır.

Rahim ağzı kanseri uzun yıllar sessiz kalmakta, ancak ileri evrede bulgu verir (Önce enfeksiyon, sonra kanser öncüsü hastalık ve daha sonra kanser oluşumu şeklinde doğal seyri mevcuttur). Erken tanı için düzenli olarak smear ve 30 yaştan sonra HPV testi yaptırmak gerekir.

Rahim ağzı kanserinde tarama testleri ve tanı

Taramanın amacı, kanser öncesi hücreleri erken tespit edip tedavinin erken başlanmasıdır. Bu şekilde sağ kalım oranları artar. Tarama testi olarak PAP smear ve HPV DNA kullanılır. PAP smear testi basit ve ağrısızdır. Bu test adet bittikten sonra yapılır. Hekim bir alet yardımı ile vajinayı genişletir. Bir fırça yardımı ile vajinadan ve serviksden hücre toplar. Toplanan bu hücreler patolojiye gönderilir. HPV testi aynı esnada yapılabilir veya smear kuşkulu gelirse sonra yapılabilir. Smear testi serviks kanseri taramasında ve erken teşhiste kullanılan çok önemli bir testtir. Servikal kanser için en büyük risk hiç smear yaptırmamış olmaktır.

Tarama testlerinin sonucuna göre hastada ya sadece izlemin yeterli olduğu bir değişiklik vardır, ya da rahim ağzında kolaylıkla tedavi edilebilecek bir durum var demektir. Bu iki seçenekten hangisi olursa olsun, hastanın kanserli olarak etiketlenmesinin mantıklı bir tarafı yoktur. Rahim ağzı kanser tarama testlerinde amaç kanser tanısı koymak değildir, ilerde kansere dönüşebilecek durumları erkenden saptayabilmektir. Elde edilen anormal sonuçlar çoğu kez kanser seviyesine ulaşmamış bazı anormallikler anlamına gelmektedir. Neticede adı kanser tarama testi de olsa, sağlıkta yapılan araştırmaların sebebi insanların yaşam konforuna katkıda bulunmaktır, onları huzursuz ve mutsuz etmek değildir.

Rahim ağzı kanseri, taramalar esnasında tesadüfen yakalanabilir veya ileri evrede hasta, belirtiler ile hekime başvurabilir. Kanser tanısını doğrulamak için ilk iş biyopsi almaktır. Patoloji sonucu kanser ile uyumlu gelirse kanserin hangi evrede olduğunun tespiti gerekir. Evreleme için tomografi, MR, PET (Vücudun değişik bölgelerindeki aktif kanser hücrelerini gösterir), akciğer tutulumunu kontrol etmek için akciğer grafisi, kan sayımı, böbrek testleri yapılır. Rahim ağzı kanseri komşu organlara yayılım gösterdiğinden sistoskopi ile idrar kesesi, proktoskopi ile anüs ve çevresi incelenir.

Rahim ağzı kanserinden korunma yolları

Rahim ağzı kanserini tam olarak önleme yöntemi yoktur, ancak risk azaltılabilir. Rahim ağzı kanseri için en önemli unsur düzenli olarak smear ve HPV tarama testi yaptırmaktır. Smear ile kanser öncüsü hücreler erken evrede yakalanabilir. Çoğu hekim smear esnasında HPV testi de yaptırır. Diğer bir önemli konu seksüel hayat başlamadan önce HPV aşısı yaptırmaktır. HPV aşısı ülkemizde bulunan ve uygulanan bir aşıdır, ancak ulusal aşı programında bulunmamaktadır. Cinsel partner sayısını azaltmak ve cinsel hayatı mümkün olduğunca geç başlatmak da rahim ağzı kanseri riskini azaltır. Yapılan araştırmalar prezervatifin HPV açısından tam olarak koruyucu olmadığını göstermektedir. Sağlıklı bir yaşam için genel prensiplerden olan sigara kullanmamak, sağlıklı beslenmek ve düzenli fiziksel egzersiz yapmak rahim ağzı kanserinden korunmak için de önemlidir.

Rahim ağzı kanseri tedavisi

Rahim ağzı kanseri erken aşamada teşhis edilirse, genellikle ameliyatla tedavi etmek mümkündür. Bazı durumlarda, rahmi yerinde bırakmak mümkündür, ancak çıkarılması gerekebilir. Radyoterapi erken dönem rahim ağzı kanseri olan bazı kadınlar için başka bir seçenektir. Bazı durumlarda, ameliyat veya kemoterapi ile birlikte veya her ikisinde de kullanılır. Daha ileri rahim ağzı kanseri vakaları genellikle kemoterapi ve radyoterapi kombinasyonu kullanılarak tedavi edilir. Tedavilerin bazıları, erken menopoz ve kısırlık dahil olmak üzere önemli ve uzun süreli yan etkilere sahip olabilir.

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Sağlık Haberleri

Yaz aylarında doğru ve yeterli miktarda sıvı tüketin

Sıcak havalarda terleme ile artan sıvı ve mineral kaybının önlenmesi için yeterli miktarda sıvı alımı sağlık açısından önem taşıyor. Sabri Ülker …

Published

on

By

Sıcak havalarda terleme ile artan sıvı ve mineral kaybının önlenmesi için yeterli miktarda sıvı alımı sağlık açısından önem taşıyor. Sabri Ülker Vakfı’nın derlediği bilgiler sıvı ve özellikle su tüketiminin yaşamın her döneminde vücutta oluşan toksinlerin atılması, vücut fonksiyonlarının düzenli çalışması, metabolizma dengesi ve vücutta pek çok biyokimyasal reaksiyonun gerçekleşmesinde önemli rol oynadığını ortaya koyuyor.

Doğru ve yeterli miktarda sıvı tüketimi için her gün en az 2-2.5 litre (10-14 su bardağı) su içmek ve alternatif sıvı tüketimlerinde süt, ayran, kefir, cacık ve taze sıkılmış, ilave şeker eklenmemiş meyve suyu gibi içecekleri tercih etmek gerekiyor. Dehidrasyon, yani vücudun susuz kalması durumunda vücutta halsizlik, yorgunluk ve konsantrasyon bozukluğu gibi belirtiler görülebiliyor. Özellikle ileriki yaşlarda vücut daha fazla sıvıya ihtiyaç duyuyor. Bu nedenle yaşla birlikte su tüketimini artırmak anahtar noktalar arasında yer alıyor. Ayrıca çocuklar sıcak havalarda vücut ısılarını düzenlemek amacıyla soluk alıp verirken daha fazla sıvı kaybedeceklerinden, çocukların sıvı tüketimine özellikle dikkat edilmesi önemli. Vücudun sıvı dengesini bozmadan sağlıklı bir yaz dönemi geçirilmesi için su tüketiminizi artıracak önerilere birlikte göz atalım:

Sağlıklı bir yaşam için gün içerisinde yeterli sıvı alımını sağlamak gerekiyor. Vücudumuz gün boyunca terleme, nefes alma gibi birçok yolla su kaybettiği için gün içerisinde kaybedilen suyun mutlaka yerine konması gerekiyor. Sağlıklı, yeterli ve dengeli beslenme, bağışıklık sistemimizin en iyi şekilde işlev görmesi için gerekli olan tüm besinleri sağlıyor. Uzun dönemde yeterli ve dengeli beslenmenin olası enfeksiyon riskleri üzerine olumlu etkileri olduğu vurgulanıyor. Yetersiz beslenen bireyler çeşitli bakteriyel, viral ve diğer enfeksiyonlar için daha büyük bir risk altında bulunuyor. Sağlıklı içecek seçimleri yapmak, besin seçimleriniz kadar sağlık açısından önem taşıyor. Yeterli ve dengeli beslenme içerisinde önemli yere sahip su ve alternatif sıvı tüketimi de bağışıklık üzerinde oldukça önemli yere sahip. Yeterli sıvı alımının sağlanması ile vücuttan toksinlerin uzaklaştırılması kolaylaştığından gün boyunca bol sıvı tüketimi büyük önem taşıyor. Güvenli içme suyu en sağlıklı ve en ucuz içecek. Karpuz, kavun, kiraz, üzüm gibi su oranı yüksek meyveler hem iyi birer antioksidan kaynağı olup, hem de sıvı ihtiyacınızı gidermenizde yardımcı oluyor. Ancak bu meyveler içerdikleri şeker oranından dolayı belirli miktarlarda tüketilmeli. Bunun dışında sıvı ihtiyacının karşılanmasında en ideal içeceğin su olduğunu unutmamak gerekiyor . Yaşamın her evresinde önemli olan su, yaz aylarında artan sıcaklık ile daha çok sıvı kaybettiğimiz şu günlerde daha da önemli hale geliyor. Yeterli su tüketimi, kalp sağlığı için de kritik öneme sahip. Vücudu nemli tutmak kalbin kan damarlarından kaslara daha kolay pompalanmasını sağlıyor ve kasların verimli çalışmasına yardımcı oluyor. Vücuttan beklenin üzerinde sıvı kaybı ayaklarda ödem veya baş ağrısından inmeye kadar hayatı tehdit eden çeşitli sağlık sorunlara yol açabilecek ciddi bir durum olduğundan yeterli miktarda su veya doğru alternatif olabilecek sıvıları tüketmeye dikkat edilmesi gerekiyor.

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

Continue Reading

Sağlık Haberleri

Her yıl 1.4 milyon erkeğe prostat kanseri tanısı konuyor

Prostat kanseri, erkeklerde en sık rastlanan ikinci kanser. Prostat kanserinin Dünya Sağlık Örgütü’nün 2020’de güncellediği ve dünya kanser …

Published

on

By

Prostat kanseri, erkeklerde en sık rastlanan ikinci kanser. Prostat kanserinin Dünya Sağlık Örgütü’nün 2020’de güncellediği ve dünya kanser verilerini içeren GLOBOCAN raporunda erkeklerde en sık rastlanan ikinci kanser olarak saptandığını belirten Anadolu Sağlık Merkezi Üroonkoloji Merkezi Direktörü Doç. Dr. İlker Tinay, “Ailede, özellikle babada veya erkek kardeşlerde prostat kanseri tanısı var ise o kişide prostat kanseri görülme ihtimali normal kişilere göre 3-5 kat daha fazla.Kadınlarda meme kanserine neden olan BRCA1 ve BRCA2’deki mutasyonlar, erkeklerde de prostat kanserine neden oluyor. Dolayısıyla aile öyküsüne bakıldığında kişinin sadece babasındaki prostat kanseri değil, annesindeki meme kanseri de risk oluşturuyor. Ailesinde bu tarz kanser öyküsü olanlar prostat taramalarına 40’lı yaşlarda başlamalı. Erken tanı koyabildiğimiz hastalarda erken ve daha etkili tedavi yapma şansımız oluyor. Özellikle de prostat muayenesi çok önemli. Erkekler kültürel nedenlerle prostat muayenesinden çekinebiliyorlar. Bundan kesinlikle kaçınılmamalı” açıklamasında bulundu.

Dünya Sağlık Örgütü’nün 2020’de güncellediği ve dünya kanser verilerini içeren GLOBOCAN 2020 sonuçlarında prostat kanserinin erkeklerde en sık rastlanan ikinci kanser olduğunu, erkeklerde yeni tanı alan kanserlerin yüzde 14,1’ini oluşturduğunu ve tüm dünyada her yıl 1.4 milyon erkeğe, yani yaklaşık 1 buçuk milyon erkeğe prostat kanseri tanısı konduğunu bildirdi. Bu verilere göre dünyada her yıl 375 bin erkek prostat kanseri nedeniyle hayatını kaybediyor ve prostat kanseri erkeklerde ölüme neden olan kanserler arasında 5. sırada yer alıyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün GLOBOCAN raporuna göre 2020 yılında Türkiye’de ise 19 bin 444 erkeğe prostat kanseri tanısı konmuş.

Prostat kanseri taramasında, üroloji uzmanının prostat muayenesi yapması ve kanda PSA düzeyinin belirlenmesi olduğunu hatırlatan Anadolu Sağlık Merkezi Üroloji Uzmanı ve Üroonkoloji Merkezi Direktörü Doç. Dr. İlker Tinay, “Eğer ailevi bir riskiniz varsa bu taramaları 40 yaşında başlatmayı öneriyoruz. Ailesel bir riskiniz yoksa genellikle 50’li yaşlarda ürolojik değerlendirme ve beraberinde kan PSA düzeyinin belirlenmesi ve de bu değerlendirme sonucunda bir olumsuzluk saptanmaması durumunda da 60 yaşından sonra düzenli tarama yapılmalı. Kuzey Amerika ve Batı Avrupa’da prostat kanseri tarama programlarının başladığı 90’lı yılların ortalarındaki ölüm oranları ile günümüzdeki prostat kanserine bağlı ölüm oranları karşılaştırıldığında izlenen belirgin düşüşün sebebinin hem erken tanı koymak amaçlı tarama programlarının (fizik muayene ve PSA kontrolü) yaygınlaşması hem de tedavi seçeneklerindeki gelişmeler olduğu bildirilmektedir” dedi.

Yapılan prostat muayenesinde bir anormallik saptanması ve/veya kanda ölçülen PSA değerinde yükseklik olduğu taktirde tanıya yönelik işlemlere geçildiğini anlatan Doç. Dr. İlker Tinay, “Eskiden direkt prostat biyopsisi yapıyorduk, günümüzde prostat biyopsisi sırasında bize yol göstermesi amacıyla biyopsi öncesinde artık prostat MR’ı çekiyoruz. Daha sonra MR görüntülemesinin bize sağladığı bulgular rehberliğinde prostat biyopsisi işlemini gerçekleştiriyoruz. Prostat MR Füzyon biyopsi yöntemi ile eskiye oranla daha yüksek doğruluk oranları ile prostat kanseri tanısı koyabiliyoruz. Biyopsi örneklemesinden sonra kanser tanısı konan hastalarda hastalığın evrelendirilmesi amacıyla tüm vücut görüntülemeleri yapılıyor. Bundan sonra da tümörün yerleşimine, derecesine ve yaygınlığına göre tedaviler planlanıyor” şeklinde konuştu.

Erken tanı başarılı tedavi ve daha uzun sağkalım açısından önemli

Seneler geçtikçe toplumdaki bilinçlenmenin de arttığına dikkat çeken Doç. Dr. İlker Tinay, “Bu kadar sık rastlanan bir kanserde tarama programları artık yerini buldu. Tarama amaçlı olarak ürolojik muayene ve PSA değerleri önemli. Erken tanı koymak daha başarılı tedaviler, o da daha uzun bir sağkalım anlamına geliyor. O yüzden bence en değerli şey insanların bilinçli olması ve düzenli kontrollere gelerek taramalarının yapılması. Bu sayede erken tanı alan kişilerin sonuçları da daha başarılı oluyor. Son 20 yılda hem cerrahların kullandığı başta robotik cerrahi olmak üzere cerrahi yöntemler, hem radyasyon onkologlarının kullandığı cihazlar ve protokoller, hem de nükleer tıp uzmanlarının uyguladığı radyonüklid tedaviler umut vaad ediyor. Ayrıca henüz sınırlı veri olsa da, bağışıklık sistemi tedavileri olarak da bilinen immünoterapi gibi medikal onkologların kullandığı akıllı ilaçlar da hastalara büyük avantajlar sağlıyor. 20 yıl önce elimizde kısıtlı tedaviler vardı. Şu anda hastalığın farklı evrelerinde kullanabileceğimiz tedavi seçeneklerimiz gerçekten fazlasıyla artmış durumda” dedi.

Yalnızca prostat kanserinde değil tüm kanserlerde kişiye özel tedavilerin uygulandığını hatırlatan Doç. Dr. İlker Tinay, “Tüm tedaviler kişiye özgü uygulanmaya başladı. Bu da zaten teknolojinin ve artan bilginin beraberinde getirdiği bir sonuç” şeklinde konuştu.

Kültürel nedenlerle prostat muayenesinden kaçınmak yanlış

Doç. Dr. İlker Tinay, “Erken tanı çok önemli. Özellikle ükemizde ve doğu toplumlarının çoğunda ne yazık ki kültürel olarak prostat muayenesinin yapılma şeklinden kaynaklı ayıplama, korkma, çekinme gibi durumlar söz konusu. Oysa bu kadar sık görülen bir kanserden korunmak için bu kadar basit bir muayeneden kaçınmanın hiçbir mantığı yok. Hastaya prostat muayenesi yapılmalı, PSA testine bakılmalı ve bunların ışığında hastanın prostat kanseri açısından değerlendirilmesi sağlanmalı. Hele ki ailesinde prostat veya meme kanseri hikayesi olan kişilerin 40’lı yaşlarda ilk muayenelerini yaptırmaları şart” dedi.

Prostat kanserinin belirtisi yok

Prostat kanserinin pek belirtisinin olmadığını dile getiren Doç. Dr. İlker Tinay, “Prostat kanseri hiçbir belirti vermeyebilir çünkü prostat zaten var olan ve 50’li yaşlarda doğası gereği büyüme eğiliminde olan bir organ. Genellikle bu büyümeye bağlı işeme şikayetleriyle kontrole geliniyor. İleri evre prostat kanserinde ise genellikle idrarda kan şikayeti ile başvurular oluyor. Prostat kanseri ilk olarak bel omurlarına ve omurgaya sıçrama yaptığı için bel ve sırt ağrılarıyla da hastalar doktora başvurabiliyor” şeklinde konuştu. İdrarın kesik kesik yapılmasının genellikle prostatın büyümesiyle bağlantılı olduğunu anlatan Doç. Dr. İlker Tinay, “Prostat iyi huylu da büyüyebilir, kansere bağlı olarak da büyüyebilir. Kansere özgü bir bulgu olmasa da üroloji muayenesine gidilmesini önemli” açıklamasında bulundu.

Prostat kanserini önlemenin tek yolu düzenli kontroller

Prostat kanserini önlemenin herhangi bir yolunun olmadığını vurgulayan Doç. Dr. İlker Tinay, “Bu kanser erkeklerde en sık rastlanan ürolojik kanser olmasına rağmen mesane ya da böbrek kanserindeki belirgin sigara etkeni gibi belirli bir nedeni veya alınabilecek belli önlemler yok. Ancak her hastalıkta olduğu gibi riski azaltmak için sağlıklı bir yaşam sürmek önemli. Dengeli beslenme ve dengeli fiziksel aktivite sağlığı olumlu etkiliyor ancak prostat kanseri açısından mucizevi bir önlem yok. Tek önerimiz dengeli bir yaşam sürmek ve düzenli doktor kontrollerini ihmal etmemek” uyarısında bulundu.

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

Continue Reading

Sağlık Haberleri

İlk belirtisi ‘ağrısız’ şişlikler

Lenf bezlerinde şişlik, istem dışı kilo kaybı, gece terlemeleri, ateş ve yorgunluk-halsizlik gibi belirtilerin yanı sıra tedavi ile gerilemeyen …

Published

on

By

Lenf bezlerinde şişlik, istem dışı kilo kaybı, gece terlemeleri, ateş ve yorgunluk-halsizlik gibi belirtilerin yanı sıra tedavi ile gerilemeyen, inatçı ve büyüyen lenf bezleri lenfomanın habercisi olabiliyor. Özellikle ergenlik dönemi ya da 55 yaş sonrasında görülüyor lenfoma, tüm kanser türlerinin yüzde 5’ini oluşturuyor. Sık görülen kanser türlerinden biri olan lenfomanın sevindirici yönü şu ki, tedavi oranı oldukça yüksek. Acıbadem Üniversitesi Atakent Hastanesi Hematoloji Uzmanı Doktor Öğretim Üyesi Ant Uzay,hastalıkla mücadelede, bağışıklık sisteminin kanserle savaşını güçlendiren immünoterapinin ve kanserli hücrelerin birbiriyle iletişimini bozan hedefe yönelik ilaçların, ileri evre ve zorlu hastalarda bile umut ışığını artırdığına dikkat çekiyor. Öyle ki, tüm Hodgkin lenfoma hastaların yaklaşık yüzde 75’i iyileşebiliyor. Genç hastalarda iyileşme oranı yaklaşık yüzde 90’lara çıkıyor.

En sık Hodgkin lenfoma görülüyor

Lenfomalar, çok sayıda alt grubu olan bir hastalık! Öncelikle Hodgkin ve Hodgkin dışı Lenfoma (non-Hodgkin lenfoma) olmak üzere iki ana alt gruba ayrılıyor. Ancak bunların da kendi alt tipleri bulunuyor. Hodgkin dışı lenfomanın en az 40-50, Hodgkin lenfomanın ise 6-8 alt tipi var. Ancak en büyük lenfoma grubu Hodgkin dışı lenfomalar. Öyle ki, Hodgkin lenfomalardan 8 kat daha fazla görülüyor. 2018 yılında tüm dünyada yaklaşık 500 bin kişi Hodgkin dışı lenfoma tanısı alırken, Hodgkin lenfoma tanısı alan kişisi sayısının 80 bin olduğu tahmin ediliyor.

Yaş önemli bir risk faktörü

Kanser hastalığının genelinde olduğu gibi lenfomanın da nedeni bilinmiyor. Ancak bazı virüslerin bulaşması, bağışıklık sistemini baskılayıcı ilaç kullanılması, AIDS, ailede non-Hodgkin lenfoma öyküsü olması, tarım ilaçları ve benzeri bazı kimyasal maddelere maruz kalma gibi etmenler, Hodgkin dışı lenfoma için risk faktörleri olarak sıralanıyor. En önemli etken ise ilerleyen yaş. Her dört hastadan üçü 55 yaşın üzerinde. Hodgkin dışı lenfoma tanısı alan hastaların yaş ortalaması 67. Doktor Öğretim Üyesi Ant Uzay, Hodgkin türü için de şu bilgileri veriyor:

“Hastalığın bu türünde EBV (Ebstein Bar) virüsünün risk faktörü olduğu düşünülüyor. Erkeklerde daha sık görülen Hodgkin lenfomanın en çok rastlandığı yaş grupları 15-35 yaş arasındaki genç nüfus ve 55 yaş üstü yetişkinler. Öyle ki Hodgkin lenfoma 15-19 yaş arasında en sık görülen kanser türü olarak karşımıza çıkıyor.”

Ağrısız şişlikler ilk belirti

Lenfomaların tipik belirtisi, ele gelen ağrısız şişlik oluyor. Büyümüş lenf bezlerinin genellikle orta sertlikte ve lastik kıvamında olduğu biliniyor. Hastalar özellikle boyunda, koltuk altında veya kasık bölgesinde şişlikleri fark ediyorlar. Büyüyen lenf bezleri, bası yapabiliyor. Bu da nefes darlığı, yüz ile boyunda şişlik, karın ağrısı ve karında şişlik gibi şikayetlere yol açabiliyor. Fakat her ele gelen, şişmiş lenf nodu, lenfoma anlamına gelmiyor. Enfeksiyonlarda da lenf bezleri şişiyor ve bir süre sonra küçülüyor. Özellikle tedavi ile gerilemeyen, inatçı ve büyüyen lenf bezleri lenfoma habercisi olabiliyor. Ayrıca ateş, gece terlemesi, son altı ayda vücut ağırlığının yüzde 10’undan fazla kilo kaybı ve şiddetli kaşıntı da belirtiler arasında sayılıyor.

Tedavi hastalığın türüne göre belirleniyor

Nadir görülen bazı türlerinin dışında lenfoma tedavi edilebilir hastalık grubunda yer alıyor. Lenfomanın türü tedavi rotasını da belirliyor. Lenfomalar, büyüme hızlarına göre derecelendiriliyor. Bu, hem hastalığın seyri hem de tedavi kararı açısından önemli. İndolent adı verilen düşük dereceli lenfomalar (sessiz seyirli) yavaş ilerledikleri için genellikle tedaviye acilen başlamak gerekmiyor. Hastalar uzun süre iyi bir yaşam kalitesi ile yaşamlarını sürdürüyor. Bu hastalar için uzmanlar ‘bekle ve izle’ yaklaşımı ile hareket ediyor. Hastalar yakından takip ediliyorlar. Orta ve yüksek dereceli Hodgkin dışı lenfomalarda ise seyir daha agresif oluyor. Kanser, hızla ilerleyebiliyor. Dolayısıyla bu grup hastaların tedavisine vakit kaybedilmeden başlanıyor; daha yoğun ve etkili tedavi yöntemleri tercih ediliyor.

Yeni tedaviler

Lenfoma tedavisinde kullanılan yeni yöntemler, tedavi başarısını giderek artırıyor. Öyle ki, tüm gruplarda yüzde 80’lere ulaştırabiliyor. Tüm hodgkin lenfoma hastaların yaklaşık yüzde 75’i iyileşebiliyor. Genç hastalarda iyileşme oranı yaklaşık yüzde 90’lara çıkıyor. Tedavide ise genel olarak kemoterapi, radyoterapi, hedefe yönelik akıllı ilaçlar, hücresel tedaviler ve kemik iliği nakli yöntemleri kullanılıyor. Ve her bir yöntemde yaşanan gelişmeler, lenfomanın tedavisini başarısında önemli katkılar yaparak tedavi başarısını yükseltiyor.

İmmünoterapi

İmmünoterapi ilaçları, lenfoma hücrelerine yapışarak, immün sistemi harekete geçmesi için uyarıyor. İmmün sistemi ise savaşçı hücrelerini göndererek, tümörün yüksek oranda küçülmesini sağlıyor. Lenfoma hastalarının tedavisinde önemli bir yeri olan kemoterapi ile birlikte kullanılan monoklonal antikor tedavisi, her lenfomaya göre farklı olsa da, başarıyı artıran bir başka faktör. Doktor Öğretim Üyesi Ant Uzay, yeni gelişmeler sayesinde tedavi sırasında yan etkilerin de azaldığına dikkat çekerek “Tüm hastalık sürecinde hastalığın kendisinden veya tedavinin olası yan etkilerinden dolayı oluşabilecek mide bulantısı, enfeksiyon, halsizlik, ağrı gibi sorunlarla baş etmesine yardımcı olan ve hastanın yaşam kalitesini artıran destek tedaviler de gelişiyor” diyor.

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

Continue Reading

Trending